Zarejestruj    Zaloguj    Dział    Szukaj    FAQ

Strona główna forum » Eksploracja » Judaika » Synagogi » Synagogi - Śląskie




Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 8 ] 
Autor Wiadomość
 Post Napisane: 23 cze 2009, o 13:28 
Offline
Moderator
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 27 maja 2009, o 22:24
Posty: 2970
Pochwały: 1
Synagoga w Bielsku (obecnie Bielsku-Białej, woj. śląskie) została wybudowana w latach 1879-1881 prawdopodobnie według wspólnego projektu Ludwika Schöne oraz bielskiego architekta Karola Korna, którzy w fazie projektowania dokonali wielu zapożyczeń i połączyli w nową całość wzory stworzone przez innego architekta - Ludwiga Förstera, twórcę synagog w Wiedniu i Budapeszcie (stanowiących tym samym pierwowzory synagogi w Bielsku).

Obrazek

Bielska synagoga znajdowała się pomiędzy dzisiejszymi ulicami 3-Maja a Mickiewicza. Ponieważ fasada zachodnia z głównym wejściem znajdowała się przy wąskiej ulicy Mickiewicza, a fasada wschodnia przy głównej arterii miasta (obecnie 3-go Maja) - obie stały się równorzędnymi fasadami - co było rzeczą raczej niespotykaną w budownictwie tego typu.

Po obu stronach głównego wejścia usytuowane zostały dwie charakterystyczne wieże (symbolizujące dawne kolumny Boas i Jachin ze świątyni Salomona) widoczne już z daleka. Nad wejściem znajdowało się rozetowe okno z dwunastoramienną, zdwojoną gwiazdą Dawidową (symbol dwunastu szczepów izraelskich) a u szczytu tablice praw Mojżeszowych.

Fasada zachodnia synagogi w Bielsku
Obrazek

Fasada wschodnia z drugim wejściem
Obrazek

I jeszcze jeden widok
Obrazek

Podczas II wojny światowej, a dokładniej 13 września 1939 roku, synagoga została zniszczona - zachowały się jedynie fundamenty i część piwniczna budynku. W latach 60-tych XX wieku zbudowano w tym miejscu Galerię Bielską BWA.
W 1991 roku w ścianę BWA została wmurowana tablica pamiątkowa:

Obrazek

Obrazek

Jako ciekawostkę dodam, iż bielska synagoga do złudzenia przypominała istniejącą do dzisiaj synagogę w Szombathely (Węgry), wybudowaną w latach 1880-1881, a zaprojektowaną przez... Ludwika Schöne:

Obrazek

I współczesne zdjęcie synagogi w Szombathely

Druga prawie identyczna synagoga została wybudowana kilkanaście lat później (w latach 1895-1899) w Mysłowicach - zaprojektował ją Ignatz Grünfeld urodzony w pobliskich Żorach:

Obrazek

_________________
MM


Góra 
 Zobacz profil GG  
 
 Post Napisane: 4 wrz 2009, o 18:33 
Offline
Przyjaciel
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 27 maja 2009, o 21:46
Posty: 4393
Lokalizacja: Rybnik
Pochwały: 1
Imię: Małgosia
Jeszcze dwa inne ujęcia synagogi :)

Obrazek

Obrazek

_________________
Rybniccy Żydzi
Szuflada Małgosi


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 6 wrz 2009, o 14:37 
Offline
Moderator
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 27 maja 2009, o 22:24
Posty: 2970
Pochwały: 1
Od poniedziałku 31.08.2009 na ścianie bielskiego BWA wiszą dwa wielkoformatowe wydruki archiwalnych zdjęć dawnej synagogi w Bielsku - jeden przedstawia widok synagogi z początku XX, a drugi widok po zniszczeniach z września 1939 roku. Mają przypominać, że kilkadziesiąt lat temu w tym miejscu stała świątynia, upamiętniając jednocześnie 70-tą rocznicę jej zniszczenia.

Obrazek

Obrazek

Organizatorami przedsięwzięcia są Galeria Bielska BWA, Gmina Wyznaniowa Żydowska w Bielsku-Białej oraz historyk Jacek Proszyk.

_________________
MM


Góra 
 Zobacz profil GG  
 
 Post Napisane: 5 sty 2010, o 16:42 
Offline
Administrator
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 27 maja 2009, o 09:40
Posty: 6397
Lokalizacja: Dąbrowa Górnicza
Imię: Leszek
Pocztówka z początku XX wieku (źródło allegro)
Obrazek

_________________
— Patrz, Kościuszko, na nas z nieba! —
raz Polak skandował
i popatrzył nań Kościuszko,
i się zwymiotował.
K.I.Gałczyński


Góra 
 Zobacz profil GG  
 
 Post Napisane: 10 lut 2010, o 14:07 
Offline
Przyjaciel
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 27 maja 2009, o 21:46
Posty: 4393
Lokalizacja: Rybnik
Pochwały: 1
Imię: Małgosia
Ta pocztówka z bielską synagogą już ma cenę 200 Euro (na jednym z serwisów aukcyjnych)


Załączniki:
1.jpg
1.jpg [ 31.9 KiB | Przeglądane 733 razy ]

_________________
Rybniccy Żydzi
Szuflada Małgosi


Ostatnio edytowano 24 lut 2015, o 15:42 przez _hipcia, łącznie edytowano 1 raz
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 10 lut 2010, o 14:52 
Offline
Moderator
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 27 maja 2009, o 22:24
Posty: 2970
Pochwały: 1
Nie dziwię się, to bardzo rzadko spotykane ujęcie :)

_________________
MM


Góra 
 Zobacz profil GG  
 
 Post Napisane: 26 mar 2010, o 00:50 
Offline
Moderator
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 27 maja 2009, o 22:24
Posty: 2970
Pochwały: 1
Jeszcze parę słów na temat wnętrza tej synagogi.
Było trójnawowe, przykryte kasetonowym stropem. Nawy tworzyły dwa rzędy składające się z czterech żeliwnych (!) ozdobnych kolumn. Na poziomie piętra, nad bocznymi nawami, znajdowała się empora dla kobiet, a od wschodu chór muzyczny z organami. Na poziomie parteru, we wschodniej części, znajdował się Aron ha-kodesz, mający formę tempietta (czyli małej kaplicy zbudowanej na planie koła - tak mówi definicja, chociaż poniższa rekonstrukcja rzutu poziomego synagogi pokazuje coś innego) wspartego na czterech półkolumnach, zwieńczonego półkopułą o ciemnobłękitnej czaszy i złoconych żebrach...

I wyglądało to tak (rekonstrukcja rzutu poziomego wykonana przez Janusza Kaweckiego):

Obrazek

Objaśnienia:
1 - przedsionek wschodni
2 - klatki schodowe na chór muzyczny
3 - stalle duchownych
4 - Aron ha-kodesz
5 - pastoforia (w kościołach wczesnochrześcijańskich dwa małe pomieszczenia w prezbiterium przylegające symetrycznie do boków apsydy; przeznaczone na przygotowanie naczyń i szat liturgicznych, później na przechowywanie przedmiotów liturgicznych )
6 - stalle rabinackie
7 - pulpit modlitewny
8 - ławy kolatorskie
9 - ławy gminne mężczyzn
10 - narteks (czyli kryty przedsionek przed wejściem do nawy)
11 - klatki schodowe na galerię kobiet i do wież
12 - łącznik z domem ludowym im. Chaima N. Bialika


Źródło: "Architektura i urbanistyka Bielska-Białej do 1939 roku" Ewa Chojecka

_________________
MM


Góra 
 Zobacz profil GG  
 
 Post Napisane: 17 kwi 2011, o 20:32 
Offline
Moderator
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 27 maja 2009, o 22:24
Posty: 2970
Pochwały: 1
Opis był, pora na pocztówkę przedstawiającą wnętrze synagogi:

Obrazek
Źródło: http://www.jacekproszyk.blog.bielsko.pl

_________________
MM


Góra 
 Zobacz profil GG  
 
Dodaj do: Dodaj do Gadu-Gadu Dodaj do Grono.net Dodaj do Twitter Dodaj do Blip Dodaj do Flaker Dodaj do Pinger Wypowiedź dla Wykop Wypowiedź dla Facebook Wypowiedź dla Gwar Wypowiedź dla Delicious Wypowiedź dla Digg Wypowiedź dla Google Wypowiedź dla Reddit Wypowiedź dla YahooMyWeb Śledzik Dodaj do Kciuk.pl Dodaj do Spinacz.pl Dodaj do Yam.pl
Wyświetl posty nie starsze niż:  Sortuj wg  
 
Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 8 ] 

Strona główna forum » Eksploracja » Judaika » Synagogi » Synagogi - Śląskie


Kto przegląda forum

Użytkownicy przeglądający ten dział: Brak zidentyfikowanych użytkowników i 1 gość

 
 

 
Nie możesz rozpoczynać nowych wątków
Nie możesz odpowiadać w wątkach
Nie możesz edytować swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz dodawać załączników

Szukaj:
Skocz do:  
Przyjazne użytkownikom polskie wsparcie phpBB3 - phpBB3.PL

[ Time : 0.206s | 16 Queries | GZIP : Off ]