Zarejestruj    Zaloguj    Dział    Szukaj    FAQ



Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 17 ] 
Autor Wiadomość
 Post Napisane: 11 lis 2012, o 01:52 
Offline
Moderator
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 16 lip 2009, o 23:24
Posty: 2519
Imię: Franz
Witam zainteresowanych nowym tematem.

Ten temat chciałbym poświecić sposobom i urządzeniom do oświetlenia pola walki. Temat jest bardzo szeroki, więc chciałbym ograniczyć go do urządzeń stosowanych w fortyfikacji stałej. W polskiej fortyfikacji stałej stosowano wyrzutnie rac oraz reflektory, umieszczane w specjalnie przeznaczonych niszach.

W polskich ciężkich schronach na Górnym Śląsku, przewidziano możliwość oświetlenia sektorów ognia ciężkich karabinów maszynowych za pomocą wyrzutni rac (ładunków oświetlających). Urządzenia te lokowano po lewej lub prawej strony ściennej strzelnicy ckm. Wyrzutnia ładunków oświetlających chroniona była od strony izby bojowej za pomocą jednoczęściowych drzwiczek pancernych z pionowa osią obrotu. Rura wyrzucająca ładunki umieszczona była skośnie w ścianie schronu. Łuski po wystrzelonych ładunkach wyrzucano za pomocą drugiej rury na zewnątrz schronu. Panujące w schronie nadciśnienie powodowało usuwanie gazów prochowych po ładunkach na zewnątrz schronu.

Czy koledzy ze Śląska posiadają i mogą zaprezentować zdjęcia wyrzutni rac do oświetlenia pola walki, stosowanych w polskich schronach?

Auf… pozdrawia

_________________
Przenikliwy chłód stali i betonu: http://hauba.pl/linia-molotowa-rejony-u ... owej-zsrr/


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 12 lis 2012, o 16:33 
Offline

Dołączył(a): 7 sie 2010, o 20:14
Posty: 4682
Pochwały: 1
Imię: Karolina
Opis może pasować do dziwnych urządzeń, uwiecznionych na poniższych zdjęciach.*
Pewności nie mam, bo się po prostu nie znam tak dobrze na fortyfikacjach z II Wojny Światowej (za to o średniowiecznych grodziskach to mogłabym już pogadać). :mrgreen:

W razie czego poprawcie mnie, naprowadźcie i wyjaśnijcie błąd.

*Ogromne brawa dla Conana za odzyskanie fotografii z niebytu. :brawa:


Załączniki:
Takie coś dziwnego....JPG
Takie coś dziwnego....JPG [ 50.33 KiB | Przeglądane 2139 razy ]
Drugie takie coś.JPG
Drugie takie coś.JPG [ 70.93 KiB | Przeglądane 2139 razy ]
I jeszcze.JPG
I jeszcze.JPG [ 73.74 KiB | Przeglądane 2137 razy ]


Ostatnio edytowano 13 lis 2012, o 00:46 przez szkieletek, łącznie edytowano 1 raz
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 12 lis 2012, o 21:19 
Offline
Moderator
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 31 maja 2009, o 17:15
Posty: 1705
Lokalizacja: Bielsko-Biała
Pochwały: 3
Imię: Asia
Hmm takich nisz, to my także sporo uwieczniliśmy na zdjęciach. Ja jednak chyba źle zrozumiałam temat, bo sądziłam, że tu chodzi o takie szersze pojęcie oświetlenia terenu przed obiektem, np. jak na Kępie Redłowskiej 11 BAS - schron dla reflektora i agregatu:


Załączniki:
schron.jpg
schron.jpg [ 45.19 KiB | Przeglądane 2126 razy ]
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 13 lis 2012, o 13:56 
Offline
Moderator
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 16 lip 2009, o 23:24
Posty: 2519
Imię: Franz
Może omówię posty zgodnie z kolejnością ich ulokowania na forum.

Szkieletku, wyjątkowo trafnie dobrałaś zdjęcia wyrzutni ładunków oświetlających od strony izby bojowej.

Zdjęcie pierwsze od góry - widoczna jest nisza wyrzutni ładunków oświetlających. Znajduje się po prawej stronie stanowiska bojowego dla ckm za dużą płytą pancerną z 1939 roku. Świadczy o tym okrągła strzelnica oraz rury dla śrub mocujących płytę pancerną poniżej wspornika lawety. Pod ościeżnicą niszy przebija się przez tynk siatka Ledóchowskiego, stanowiąca podkład pod tynk oraz zapobiegająca powstawaniu odprysków tynku podczas ostrzału schronu.

Zdjęcie drugie - widoczna jest nisza (z ościeżnicą ) wyrzutni ładunków oświetlających.

Zdjęcie trzecie – nisza (z ościeżnicą ) wyrzutni ładunków oświetlających znajduje się po lewej stronie stanowiska ckm za małą płytą z 1939 roku (na pionowym ceowniku ramy widoczny jest charakterystyczny półkolisty łeb, jednego z ośmiu nitów mocującego małą płytę do ramy). Wspornik lawety przyspawany był do ramy pancerza. Sama rama małej płyty jest najbardziej widoczna w jednym ze schronów Węgierskiej Górki. Po prawej stronie stanowiska ckm znajduje się zrzutnia granatów. Zabezpieczona była stalowymi drzwiczkami, zamykanymi obrotową dźwignią. Wewnątrz posiadała uchylna klapę, samoczynnie opadającą do pozycji „zamknięte”, zabezpieczającą załogę schronu przed odłamkami lub falą uderzeniową przedwcześnie rozerwanego granatu. Zadaniem zrzutni granatów było wyeliminowanie martwego pola przy zewnętrznej ścianie schronu. Czeskie rozwiązanie zrzutni granatów pokazano w temacie : viewtopic.php?f=88&t=15236

Burza napisał(a):
takich nisz, to my także sporo uwieczniliśmy na zdjęciach.


Burza, słuszna uwaga. Rozwiązanie było standardem w polskiej szkole fortyfikacji. Od strony izby, wyrzutnia ładunków oświetlających była zabezpieczona gazoszczelnymi drzwiczkami. Elementem uszczelniającym była wkładka filcowa, mocowana do drzwi za pomocą stalowych listew. Zdjęcia wykonano w Nowogrodzie nad Narwią i Tąpkowicach.


Obrazek

Obrazek

Z zewnątrz wyrzutnia ładunków była widoczna w postaci rury wystającej ze ściany schronu oraz otworu zrzutni łusek. Zdjęcia wykonano w Nowogrodzie nad Narwią i Tąpkowicach.


Obrazek


Obrazek


Należy przyznać rację Burzy. Do oświetlenia pola walki stosowano również reflektory, zasilane generatorami. Schrony, w których przewidywano stosowanie reflektorów, wyposażono w charakterystyczne nisze chroniące reflektory przed bocznym ostrzałem. W powojennych granicach Polski znalazły się schrony bojowe tylko dwóch punktów oporu, które były przystosowane do zamontowania reflektorów. Był nim p.o. Jastarnia i Węgierska Górka.



Czy ktoś z zainteresowanych tematem oświetlenia pola walki, dotarł do tego punktu oporu?

_________________
Przenikliwy chłód stali i betonu: http://hauba.pl/linia-molotowa-rejony-u ... owej-zsrr/


Ostatnio edytowano 16 lis 2012, o 02:50 przez Franz Aufmann, łącznie edytowano 5 razy

Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 13 lis 2012, o 19:46 
Offline
Moderator
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 31 maja 2009, o 17:15
Posty: 1705
Lokalizacja: Bielsko-Biała
Pochwały: 3
Imię: Asia
Zwiedziliśmy z Gryzleyem schrony Punktu Oporu w Jastarni. Na forum są nasze zdjęcia. Dla przykładu ciężki schron bojowy Sabała miał dwie wyrzutnie rakiet oświetlających i opancerzony reflektor.


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 13 lis 2012, o 23:38 
Offline
Moderator
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 16 lip 2009, o 23:24
Posty: 2519
Imię: Franz
Cytuj:
Dla przykładu ciężki schron bojowy Sabała miał dwie wyrzutnie rakiet oświetlających i opancerzony reflektor.

Logiczne, każda główna strzelnica posiadała wyrzutnię ładunków oświetlających.

_________________
Przenikliwy chłód stali i betonu: http://hauba.pl/linia-molotowa-rejony-u ... owej-zsrr/


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 14 lis 2012, o 14:11 
Offline

Dołączył(a): 21 lip 2009, o 18:56
Posty: 671
Gdy się dyskutuje na jakiś temat, to wypada zamieścić odpowiednie zdjęcia w omawianym wątku, a nie odsyłać gdzie indziej...

Mocowania pod reflektor obiektów z Ośrodka Oporu "Jastarnia".

"Sokół":

Obrazek

"Sabała"

Obrazek

Obrazek


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 14 lis 2012, o 17:01 
Offline
Moderator
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 31 maja 2009, o 17:15
Posty: 1705
Lokalizacja: Bielsko-Biała
Pochwały: 3
Imię: Asia
matthias.skl napisał(a):
Gdy się dyskutuje na jakiś temat, to wypada zamieścić odpowiednie zdjęcia w omawianym wątku, a nie odsyłać gdzie indziej...


Wiesz co, nie pouczaj tu nikogo i daj sobie na wstrzymanie ze swoimi złośliwościami, powyżej zamieściłam zdjęcie z Kępy, bo je mam, a z Jastarni nie dysponuję zbliżeniami, tylko zwykłymi zdjęciami schronów. Aż się odechciewa więcej pisać w takich wątkach, gdy tak traktujesz innych.


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 14 lis 2012, o 19:36 
Offline
Bratnia dusza
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 26 paź 2012, o 18:17
Posty: 1219
Imię: Marek
matthias.skl napisał(a):
Gdy się dyskutuje na jakiś temat, to wypada zamieścić odpowiednie zdjęcia


Samo zdjęcie nie wystarcza. Zdjęcie powinno być opisane lub odpowiednio skomentowane. Wtedy nie ma problemu z interpretacją zdjęcia. Już raz pisałem na forum. viewtopic.php?f=88&t=15236 matthias.skl, wstawiłeś profesjonalne foty :D


Franz Aufmann napisał(a):
Rozwiązanie było standardem w polskiej szkole fortyfikacji.



Mam pytanie. Czy wyrzutnie rac były stosowane we wszystkich ciężkich schronach OWŚ?


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 14 lis 2012, o 21:42 
Offline

Dołączył(a): 21 lip 2009, o 18:56
Posty: 671
Burza napisał(a):
z Jastarni nie dysponuję zbliżeniami, tylko zwykłymi zdjęciami schronów.


A to nie można tak było od razu? Prosta sprawa. A nie "zdjęcia są na forum". Poza tym, oczywiście że odpowiednie zdjęcia są na forum. W ogólnodostępnych publikacjach i internecie też. Ale czy o to chodzi? Tyle z mojej strony na ten temat.

Master napisał(a):
Mam pytanie. Czy wyrzutnie rac były stosowane we wszystkich ciężkich schronach OWŚ?


Nie. Tylko w obiektach wybudowanych w 1939 roku.


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 15 lis 2012, o 00:28 
Offline
Bratnia dusza
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 26 paź 2012, o 18:17
Posty: 1219
Imię: Marek
matthias.skl wstawiłeś profesjonalne foty, bo zapewne mieszkasz w okolicach Jastarni. :D Dobrze wiesz, że niekiedy oświetlenie płata figle. :( Ty mogłeś obfocić bunkry w dowolnej porze dnia. Efekt swoich możliwości pokazałeś na forum. Foty są profesjonalne. Takich zdjęć nie można zrobić na jednodniowym wypadzie. :(



Master napisał(a):
Mam pytanie. Czy wyrzutnie rac były stosowane we wszystkich ciężkich schronach OWŚ?


matthias.skl napisał(a):
Tylko w obiektach wybudowanych w 1939 roku.

Dobry jesteś. :D


Franz Aufmann, sprawa polskiej zrzutni granatów nie została dostatecznie wyjaśniona. :cry:


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 15 lis 2012, o 11:11 
Offline

Dołączył(a): 21 lip 2009, o 18:56
Posty: 671
Master napisał(a):
matthias.skl wstawiłeś profesjonalne foty, bo zapewne mieszkasz w okolicach Jastarni. :D Dobrze wiesz, że niekiedy oświetlenie płata figle. :( Ty mogłeś obfocić bunkry w dowolnej porze dnia. Efekt swoich możliwości pokazałeś na forum. Foty są profesjonalne. Takich zdjęć nie można zrobić na jednodniowym wypadzie. :(


Można zrobić podczas jednodniowego wypadu, zwykłym kompaktem, używając trybu "światło naturalne & lampa błyskowa". Nic profesjonalnego.

Spotkał się ktoś może z rysunkiem przedstawiającym próbę rekonstrukcji pancernej osłony stanowiska reflektora (oczywiście obiektów z Jastarni)?


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 16 lis 2012, o 12:21 
Offline
Moderator
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 16 lip 2009, o 23:24
Posty: 2519
Imię: Franz
Cytuj:
Spotkał się ktoś może z rysunkiem przedstawiającym próbę rekonstrukcji pancernej osłony stanowiska reflektora (oczywiście obiektów z Jastarni)?


Tak, widziałem kiedyś próbę rekonstrukcji pancernej osłony polskiego reflektora. Był to odręczny rysunek, który jednak nie zapisałem na dysku.

Przejrzałem dostępną literaturę w poszukiwaniu informacji o reflektorach stosowanych w polskiej fortyfikacji stałej. Informacji szukałem w publikacjach poświęconych umocnieniom w Jastarni, w Węgierskiej Górce i na Polesiu. Pozwoliłem sobie na zamieszczenie w tym poście znalezionych informacji bez swojego komentarza.

Ośrodek oporu Węgierska Górka 1939 . J.Miniewicz Poznań 2000 r.
Ponadto „Wędrowiec" miał być wyposażony w 2 reflektory. Ciekawe, że również i o tym nic nie mówią dotychczasowe opracowania i relacje, choć widocznym dowodem tego są 2 wnęki reflektorów, umieszczone w tylnej zewnętrznej części schronu (nie narażonej na ogień na wprost i skośny z przedpola). Wnęki od góry przykryto stropem o grubości 50 cm. Reflektory o średnicy 60 cm z żaluzjami pancernymi miały umożliwić nocne strzelanie w zasięgu do 2 km. Z wnęk do wnętrza schronu prowadzi rura o średnicy 5 cm (zapewne dla doprowadzenia kabla zasilania z pomieszczenia filtro-wentylacyjnego).


Bastion Polesie – Zbigniew Pruski. 2000 r.
W schronach wykonywanych na odcinku Somino - Tyszyca, wykonywanych w latach 1936 -1937 nie przewidywano nie przewidywano montażu reflektorów. Prawdopodobnie na przełomie roku 1937/38 zapadła decyzja wyposażenia fortyfikacji w ten sprzęt. W związku z tym w niektórych budo¬wanych w 1938 roku schronach, wprowadzono zmiany, często w opracowanej już dokumentacji i wykonane zostały wnęki przeznaczone do zamontowania reflektora. W niektórych przypadkach zmiany przeprowadzano w gotowych już szalunkach. Mimo podjęcia już decyzji o wprowadzeniu reflektorów nie została prawdopodobnie opracowana jeszcze konstrukcja i rozważano wybór typu sprzętu. W końcu 1938 roku rozważano zastosowanie reflektora żarowego o średnicy 35 cm z żarów¬kami o mocy 100, 300 i 500 W, które dawały snop światła do 300 m, jednak dość słaby i rozproszony. W Inspektoracie Saperów rozpoczęto prace nad reflektorem z światłem łukowym, jednak do tego potrzebny był w każdym schronie osobny agregat o mocy do 5 kW. Reflektor taki o średnicy 35 cm miał dawać wąski snop światła do 400 - 500 m, a reflektor o średnicy 60 cm snop światła do 600 - 800 m. Można przypuszczać, że zdecydowano o zastosowaniu dwóch typów reflektorów, o średnicy 30 cm i 60 cm co potwierdza pośrednio plan budowy fortyfikacji na Wołyniu w 1939 r. Konstrukcje te nie zostały jednak najprawdopodobniej skierowane do wykonawstwa, na żadnym zachowanych schronów na odcinku Polany - Lubasza, a także na budowanych w 1939 r. schronach w rejonie Jastarni i Żywca, brak śladów zainstalowania reflektorów. Na podstawie kształtu wnęk w ścianach schronów można przypuszczać, że konstrukcja reflektorów mogła być podobna do francuskich, gdzie reflektor znajdował się w umieszczonej na zewnątrz pancernej obudowie z zamykaną i otwieraną na bok z wnętrza schronu pokrywą stalową.

I późniejsze opracowania:

Fortyfikacje Ośrodka Oporu Jastarnia – J Sadowski.

W ścianie szybu znajduje się wnęka zamknięta pancernymi drzwiczkami. Umieszczono w niej wyrzutnię rakiet oświetlających potrzebnych podczas prowadzenia ognia w nocy (reflektor zewnętrzny świecił tylko w polu ostrzału strzelnicy bocznej).
Z boku strzelnicy znajduje się wnęka na reflektor, również wyjątkowo jak strzelnica odsłonięta od czoła. Oświetlenie miało ułatwić nocne strzelanie.

Konstrukcja unikalnych polskich schronów zbudowanych w 1939 r w Jastarni – J. Miniewicz

Ponadto schron wyposażony był w reflektor, zapewne średnicy 60 cm, ukryty we wnęce ściany tylnej, przykrytej stropem 50 cm grubości.

Gdy jakakolwiek publikacja dotycząca reflektorów umknęła mojej uwadze, to bardzo proszę o informację.



Auf pozdrawia

_________________
Przenikliwy chłód stali i betonu: http://hauba.pl/linia-molotowa-rejony-u ... owej-zsrr/


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 17 lis 2012, o 21:41 
Offline
Bratnia dusza
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 26 paź 2012, o 18:17
Posty: 1219
Imię: Marek
Ja bym dodał jeszcze jedną fotę, która może potwierdzić urywki tekstów z poprzedniej wiadomości.

Cytuj:
Z boku strzelnicy znajduje się wnęka na reflektor, również wyjątkowo jak strzelnica odsłonięta od czoła.


Obrazek



Jeszcze jedna informacja z "Fortyfikacje ośrodka oporu Jastarnia" - Jerzy i Przemysław Sadowski:


Załączniki:
Fortyfikacje ośrodka oporu Jastarnia Jerzy i Przemysław Sadowski..jpg
Fortyfikacje ośrodka oporu Jastarnia Jerzy i Przemysław Sadowski..jpg [ 40.65 KiB | Przeglądane 1876 razy ]
Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 18 lis 2012, o 02:56 
Offline
Moderator
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 16 lip 2009, o 23:24
Posty: 2519
Imię: Franz
W niemieckim opracowaniu „Denkschrift über die polnische Landesbefestigung” Berlin 1941 nie pojawiło się zdjęcie polskiego reflektora, który miał znaleźć się na wyposażeniu ciężkich schronów bojowych. Na zamieszczonym schemacie schronu Sęp, zaznaczono poprawnie miejsce do montażu reflektora oraz dwóch zestawów prądotwórczych.

Obrazek

Chciałbym w tym poście poruszyć zagadnienia związane z wentylacją schronu, które tylko z pozoru nie mają nic wspólnego z zastosowaniem reflektorów w polskiej fortyfikacji stałej. Projektowane dzieła miały być wyposażane w układ wentylacji w celu dostarczenia niezbędnej ilości powietrza do pomieszczeń schronu a w szczególności do izb i kopuł bojowych. Dla małych gabarytowo obiektów, o nielicznej załodze i słabym uzbrojeniu w ciężką broń maszynową wymagany wydatek powietrza mógł być dostarczony przy pomocy wentylatora z napędem ręcznym. Do płowy lat trzydziestych zakładano przewietrzanie całego schronu w cyklu godzinnym, a podczas walki cały wydatek wentylatora (powietrza nie filtrowanego) miał być kierowany wyłącznie do izb i kopuł bojowych. W naszych rozważaniach całkowicie pomijamy istnienie indywidualnych stanowisk wentylacyjnych do odsysania gazów prochowych ze stanowisk bojowych.

Projektowane w 1939 roku dzieła dla Węgierskiej Górce i Jastarni, posiadały silne uzbrojenie w ciężką broń maszynową jak również w niektórych z nich przewidziano umieszczenie armaty przeciwpancernej. Silnie uzbrojone schrony, z liczną załogą, musiały posiadać układ wentylacji o większej wydajności. Zgodnie z obowiązującymi wytycznymi w Instrukcji Fort. należało stosować układ wentylacji z napędem mechanicznym, jeżeli zapotrzebowany wydatek powietrza do napowietrzania schronu, przekraczał 20 metrów sześciennych powietrza na minutę. W konsekwencji w schronie, w wydzielonym pomieszczeniu, miał się pojawić wentylator napędzany silnikiem elektrycznym, co wymuszało w warunkach polskich konieczność doposażenia dzieła w zespół prądotwórczy. Składał się on z generatora prądu stałego i napędzającego go silnika wysokoprężny. Nie zaniechano jednak stosowania tradycyjnego wentylatora, wprawdzie o mniejszym wydatku ale z napędem ręcznym.

Projektowane schrony, posiadające własne zestawy prądotwórcze, mogły być wyposażone w reflektory do oświetlenia sektora ognia, jeżeli przewidziano to w wymaganiach taktycznych. W schronach „Sokół" i „Saratoga" ośrodka oporu Jastarnia zamontowano po jednym zespole prądotwórczym, a w dziełach „Sabała" i „Sęp" po dwa zestawy. Są jednak pewne wątpliwości, czy aby sprostać wymaganemu podporowi mocy, dzieła mogły być wyposażone w jeden lub dwa zespoły prądotwórcze, czy też bardzie wiarygodna jest teza podana w „Denkschrift über die polnische Landesbefestigung”:

Zur Bedienung der Lüftungsanlage war 1 Dieselmotor von 4,5 PS eingebaut, der mit einen Lüfter von 30 m3/min gekuppelt ist. Ein zweiter Motor diente als Vorrat, war aber nur bei 2 Werken vorhanden. Bei Ausfall beider Dieselmotoren konnte ein Handlüfter von 6 m3/min in Betrieb gesetzt werden.

Schrony „Sabała" i „Sęp", nie zostały uzbrojone do września 1939 roku zgodnie z karnetami. Schrony posiadają szyby, w których nie osadzono kopuł bojowych. W publikacjach pojawiają się sugestie o kopułach dla 37 mm armaty ppanc.


Auf... pozdrawia

_________________
Przenikliwy chłód stali i betonu: http://hauba.pl/linia-molotowa-rejony-u ... owej-zsrr/


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 19 lis 2012, o 01:41 
Offline
Moderator
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 16 lip 2009, o 23:24
Posty: 2519
Imię: Franz
Witam,
Już wiemy, że nie wiemy o jakich parametrach technicznych miano zastosować reflektory w polskiej fortyfikacji stałej. Informacje w kolejnych opracowaniach, nie odnoszą się do materiałów źródłowych. Nie udało się dotrzeć do dokumentacji pancerza chroniącego reflektor.

Jak radzono sobie z oświetleniem sektora ostrzału w innych krajach?

Auf… pozdrawia

_________________
Przenikliwy chłód stali i betonu: http://hauba.pl/linia-molotowa-rejony-u ... owej-zsrr/


Góra 
 Zobacz profil  
 
 Post Napisane: 4 gru 2012, o 18:05 
Offline
Bratnia dusza
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 26 paź 2012, o 18:17
Posty: 1219
Imię: Marek
Czeskie czy niemieckie?


Góra 
 Zobacz profil  
 
Dodaj do: Dodaj do Gadu-Gadu Dodaj do Grono.net Dodaj do Twitter Dodaj do Blip Dodaj do Flaker Dodaj do Pinger Wypowiedź dla Wykop Wypowiedź dla Facebook Wypowiedź dla Gwar Wypowiedź dla Delicious Wypowiedź dla Digg Wypowiedź dla Google Wypowiedź dla Reddit Wypowiedź dla YahooMyWeb Śledzik Dodaj do Kciuk.pl Dodaj do Spinacz.pl Dodaj do Yam.pl
Wyświetl posty nie starsze niż:  Sortuj wg  
 
Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 17 ] 

Strona główna forum » Eksploracja » Fortyfikacje i obiekty militarne » Fortyfikacje polskie do 1939 roku » Konstrukcja i wyposażenie obiektów fortecznych


Kto przegląda forum

Użytkownicy przeglądający ten dział: Brak zidentyfikowanych użytkowników i 1 gość

 
 

 
Nie możesz rozpoczynać nowych wątków
Nie możesz odpowiadać w wątkach
Nie możesz edytować swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz dodawać załączników

Szukaj:
Skocz do:  
Przyjazne użytkownikom polskie wsparcie phpBB3 - phpBB3.PL

[ Time : 0.310s | 16 Queries | GZIP : Off ]